fbpx
اسلایدافغانستانبرگزیدهدیدگاهسیاستگزارش

نشست صلح در ابوظبی؛ حاشیه‌ها و نتایج

خبرگزاری یاش: پس از سفرهای متعدد زلمی خلیلزاد، نماینده ویژه امریکا در امور صلح افغانستان نشست چند روزه‌ای طی رایزنی میان مقامات برخی کشورهای منطقه در پایتخت امارات متحده عربی و بدون دعوت از حکومت افغانستان برگزار شد.

نشست ابوظبی در حالی برگزار شد که وضعیت سیاسی و امنیتی کشور بیشتر به یک کلاف سردرگم تبدیل شده، تا اینکه مسئله‌ای ساده و قابل حل باشد.

این نشست حاصل رایزنی‌های اخیر میان چند کشور و ضرب‌الاجل نمایندگان امریکایی برای حاضر شدن طالبان به مذاکره پیش از رسیدن به چهارمین انتخابات ریاست جمهوری افغانستان است.

ترامپ و خلیلزاد دست به دامن عمران خان

دو هفته قبل روزنامه تلگراف به نقل از منابعی از سفر هیئت دفتر سیاسی طالبان از دوحه قطر به پاکستان برای دیدار با شورای رهبری این گروه خبر داد در حالی که سخنگوی ارتش پاکستان از سفر این هیئت به پاکستان اظهار بی‌اطلاعی کرد.

جمعه گذشته، روزنامه داون چاپ پاکستان نوشت که عمران خان نخست وزیر این کشور طی سخنانی در شهر پیشاور از میزبانی کشورش در دوشنبه ۱۷ دسامبر برای نشست مستقیم طالبان و امریکا خبر داد.

سفارت امریکا در کابل در واکنش به سخنان عمران خان گفت: از هر اقدام پاکستان که برای پیشرفت مذاکرات صلح میان دولت افغانستان و طالبان کمک کند، استقبال می‌کند.

دونالد ترامپ، رئیس جمهوری امریکا نیز طی نامه‌ای از عمران خان خواست تا پاکستان تلاش‌های بیشتری در رابطه با آوردن طالبان به میز مذاکره به خرج بدهد.

تلاش‌های همزمان چین در حمایت از اسلام‌آباد

همزمان با این خبر، شنبه هفته جاری طی یک نشست سه جانبه میان وزرای خارجه افغانستان، پاکستان و چین، صلاح‌الدین ربانی گفت: دولت اسلام‌آباد باید با انجام اقدامات عملی نشان دهد که به تعهداتش در روند صلح افغانستان عمل می‌کند.

شاه محمود قریشی وزیر خارجه پاکستان نیز تعهد سپرد که در راستای تسهیل گفت‌وگوهای صلح بین دولت افغانستان و طالبان تلاش کند.

این دومین دور از نشست سه جانبه وزرای خارجه چین، پاکستان و افغانستان به ابتکار چین بود؛ نشست قبلی سال گذشته همین وقت در بجینگ برگزار شده بود.

پایان رایزنی‌های خلیلزاد برای صلح و مذاکره در امارات

ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی طالبان روز دوشنبه هفته جاری در بیانیه‌ای اعلام کرد که دور سوم مذاکرات رسمی این گروه با امریکا قرار است در امارات و با حضور نمایندگانی از پاکستان، عربستان سعودی برگزار شود.

گفته شد که رایزنی‌های خلیلزاد درباره صلح افغانستان با شماری از کشورهای منطقه از جمله روسیه، کشورهای آسیای مرکزی و پاکستان پایان یافته است.

شاه حسین مرتضوی، معاون سخنگوی ریاست جمهوری اعلام کرد افغانستان از تلاش‌های صلح توسط خلیلزاد استقبال می‌کند، اما مذاکرات صلح باید به رهبری افغان‌ها برگزار شود.

پیش از این نیز برخی از منابع گزارش داده بود که یکشنبه هفته جاری مشاوران امنیت ملی درباره گفت‌وگوهای صلح با طالبان در ابوظبی رایزنی کرده‌اند.

اسدالله زائری، معاون سخنگوی شورای عالی صلح گفت: این دور از مذاکرات از سوی اعضای دفتر سیاسی طالبان رهبری خواهد شد و کسی از اعضای شورای کویته در این مذاکرات شرکت نخواهد کرد.

محمد فیصل سخنگوی وزارت خارجه پاکستان با انتشار پیامی در توئیتر خود گفت: امیدواریم این به خونریزی در افغانستان پایان دهد و صلح در منطقه را به ارمغان آورد.

چه کسانی در نشست ابوظبی حضور داشتند؟

منابعی گفتند که در این نشست در کنار شیرمحمد عباس استانکزی، رییس دفتر قطر طالبان، امیرخان متقی و ملا صدیق‌الله، دو نماینده پسر ملاعمر بنیانگذار گروه طالبان، یک عضو ارشد شبکه حقانی و چند فرمانده نظامی پیشین طالبان رو در روی فرستاده ویژه امریکا حضور یافتند.

نشست نزدیک به شامگاه دوشنبه برگزار شد و طبق گفته‌های سخنگوی طالبان، نمایندگان این گروه با نمایندگان امریکا، پاکستان، عربستان و امارات دیدارهای جداگانه‌ای داشتند.

حکومت وحدت ملی خبر از فرستادن یک هیئت به امارات داد و طالبان اعلام کرد که هیچ دیداری با نمایندگان اشرف غنی نداشته‌اند.

شورای عالی صلح برگزاری نشست امارات را اولین گام عملی پاکستان در راستای صلح افغانستان می‌خواند.

منافع مالی میانجی‌گری صلح افغانستان برای پاکستان و چین

همزمان با زمینه‌سازی نشست نمایندگان گروه طالبان و ایالات متحده امریکا در ابوظبی،‌ چین و امارات وعده کمک ۱۰ میلیارد دالر امریکایی را پاکستان سپرده‌اند.

روزنامه تایمز آف اسلام‌آباد نوشت: چین به منظور تقویت پول پاکستانی در برابر دالر، قصد دارد چهار میلیارد دالر امریکایی را به ذخایر مالی پاکستان اختصاص دهد.

روزنامه می‌افزاید: احتمال می‌رود کمک‌‌های دیگری به ارزش شش میلیارد دالر از سوی امارات و عربستان به پاکستان صورت گیرد.

اعضای کمیسیون امور بین‌المللی مجلس نمایندگان، کمک مالی چین برای پاکستان را رقابت این کشور با امریکا عنوان کرده و می‌گویند چین در تلاش امتیازگیری از روند گفت‌وگوهای صلح افغانستان است.

عبدالقیوم سجادی عضو این کمیسیون گفت: یک بخش اعلام کمک‌ها در این مقطع زمانی به نحوی رقابت پنهان چین با ایالات متحده امریکا است. چین می‌خواهد با ارایه این کمک نشان بدهد بر پاکستان نفوذ دارد و اگر قرار است مذاکرات صلح در افغانستان به نتیجه مخصوص برسد،‌ چین هم باید دخیل و شامل این پروسه باشد.

آقای سجادی همچنین کمک‌های مالی امارات و عربستان را به منظور تشویق پاکستان برای زمینه‌سازی گفت‌وگوهای صلح افغانستان دانسته و می‌گوید: امارات متحده عربی می‌خواهد جایگاهی را به اهدای این کمک از آن خود کند.

بیانیه طالبان پس از برگزاری روز اول نشست ابوظبی

شامگاه سه شنبه، سخنگوی طالبان با اعلام خبر برگزاری نشست اعلام کرد که در این نشست‌ها در مورد خروج نیروهای اشغالگر از افغانستان، جلوگیری از مظالم امریکا و همکارانش در افغانستان و امنیت و بازسازی افغانستان با کشورهای مذکور تبادل نظر صورت گرفت.

بیانیه طالبان می‌افزاید: همچنان در پایان روز، با اشتراک نمایندگان کشورهای مذکور با زلمی خلیلزاد نیز گفت‌وگوهای ابتدایی صورت گرفت و باز هم سلسله مذاکرات ادامه می‌یابد.

عمران خان پس از این نشست در توییتر خود نوشت: پاکستان گفت‌وگوهای میان طالبان و امریکا در ابوظبی کمک کرده است. امیدوارم که این اقدام به صلح منجر شود و تقریبا سه دهه رنج مردم شجاع افغان به پایان برسد.

محتوای صحبت‌های طالبان و امریکا چه بوده است؟

خبرگزاری رویترز به نقل از منابع ارشد گروه طالبان نوشت: امریکایی‌ها از طالبان خواسته‌اند این گروه یک آتش بس شش ماهه را بپذیرد.

بر اساس این گزارش، منابع طالبان به رویترز گفته‌اند: هیات گفت‌وگوکننده با امریکا، در امارات متحده عربی در صورتی که عربستان سعودی، امارات و پاکستان تضمین کنند؛ امریکا در افغانستان دولت موقت ایجاد کند و رهبری این دولت را به فرد منتخب این گروه واگذار کند، اعلام آتش بس شش ماهه خواهند کرد.

اما طالبان در بیانیه‌ای اعلام کردند که مذاکرات این گروه با امریکا در ابوظبی درباره پایان حضور نیروهای خارجی در افغانستان ادامه دارد و در مورد موضوعات داخلی نظیر آتش بس بحثی انجام نمی‌شود.

سخنگوی طالبان گفته است: مذاکرات ما در ابوظبی با حضور مشاوران امنیت ملی عربستان، امارات و پاکستان برای سومین روز نیز ادامه دارد و مذاکرات با امریکایی ها در ابوظبی درباره پایان حضور نیروهای خارجی در افغانستان در جریان است.

نتیجه

به نظر می‌رسد رایزنی‌های فشرده‌ای میان گروه طالبان و امریکا و همچنین نمایندگان کشورهای عربستان، امارت و پاکستان در ابوظبی صورت گرفته است، اما در این میان باید به برخی مسایل توجه داشت:

پاکستان به درخواست امریکا تلاش کرد تا میانجی نشست صلح باشد و با حضور کلیدی در این نشست‌ها منافع خود و امتیازات مالی که از طرف عربستان، چین و امریکا به دست بیاورد و همچنین رابطه استراتژیک خود با طالبان را تقویت کند.

با توجه به کشمکشی که میان عربستان و امارات با قطر در جهان عرب وجود دارد، همکاری‌های چهارجانبه میان امریکا، عربستان، پاکستان و امارات منجر شد تا طالبان را در ابوظبی و نه در دوحه، به میز مذاکرات بکشانند و صلحی که رقم می‌خورد مطابق با طرحی حاصل از همکاری این کشورهای دوست و همکار هم باشد.

امریکا و متحدانش در منطقه همچون پاکستان، عربستان و امارات از ائتلاف منطقه‌ای که توسط روسیه به منظور کنترل وضعیت اطلاعاتی و امنیتی افغانستان رهبری می‌شود احساس نگرانی کرده‌اند و این گفت‌وگوهای فشرده را راه‌اندازی کردند. همچنین امریکا نیاز دارد تا برای حفظ وجهه و ادامه فعالیت خود در منطقه، انتخابات ریاست جمهوری ۲۰۱۹ افغانستان را در فضایی بدون مزاحمت طالبان برگزار کند.

اما مسئله مهم این است که گروه طالبان و نمایندگان امریکایی در فضایی که بی‌اعتمادی محض در آن حاکم است رو در روی یکدیگر نشسته‌اند؛ امریکا نشان داده است که حاضر نیست از پایگاه‌های نظامی‌اش دست بردارد و تجربه حضورش در کشورهای دیگر نیز این را ثابت کرده، گروه طالبان نیز تاکنون از شروط سختگیرانه خود از جمله اعلام تقویم خروج سربازان امریکایی عدول نکرده‌اند.

همچنین با توجه به اینکه دولت وحدت ملی و احزاب سیاسی کاملا در حاشیه این دیدارها به سر می‌برند، حتی اگر میان طرفین مذاکرات توافقی هم صورت بگیرد، به طور قطع می‌توان اظهار داشت که روند فعلی صلح به هیچ فرجامی نخواهد رسید.

برچسب ها

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

بستن