fbpx
اسلایدافغانستانترجمهدیدگاهسیاست

اول بکش بعد مذاکره کن؛ مذاکرات طالبان در ازبکستان و ادامه خشونت‌ها در افغانستان

دیپلمات/ کترین پوتز

بامداد روز دهم اگست، در حالی که بیش از هزار جنگجوی گروه طالبان بر شهر غزنی در جنوب شرقی افغانستان حملات تهاجمی راه‌اندازی کرده بودند، گفت‌وگوهای یک هیئت سیاسی طالبان نیز در تاشکند، پایتخت ازبکستان پایان یافت.

دو رویداد؛ یکی مذاکره و دیگری حمله‌ای که منعکس کننده دو ویژگی برجسته در مسیر پیش ‌روی در جهت به ارمغان آوردن ثبات در افغانستان است: مذاکره کردن و کشتن.

ینس استولتنبرگ، دبیرکل ناتو در ماه فبروری گفت که او معتقد است هیچ راه حل نظامی برای جنگ در افغانستان وجود ندارد؛ اما نیاز است تا نیروهای قوی افغان زمینه را برای راه حل سیاسی مساعد کند.

وی گفت: «گروه طالبان باید بدانند که هرگز در میدان جنگ پیروز نخواهد شد. آنها باید به میز مذاکره حاضر شوند و با یک راه حل سیاسی موافقت کنند. به همین دلیل است که ما کمک‌های نظامی فراهم می‌کنیم و این کار ما نیز برای ایجاد یک راه حل سیاسی است».

اول بکش بعد مذاکره کن

همانطور که نبرد در غزنی ادامه دارد، واضح دیده می‌شود که گروه طالبان یک فرمول مشابه دارد. گروه طالبان از اهداف خود به‌عنوان یک بازیگر سیاسی در کشور دست نکشیده و همچنان این گروه استفاده از خشونت را برای پیدا کردن یک جایگاه مناسب متوقف نمی‌کند. آتش‌بس موفقیت‌آمیز ماه جون نیز برای آنها اهمیت ندارد.

با این‌حال، عامل مذاکرات ازبکستان در این بن بست چه بوده؟

شوکت میرزایوف، رئیس‌جمهور ازبکستان از زمان که در اواخر سال ۲۰۱۶ به قدرت رسید.وی تلاش کرده تا نه تنها روابط خود را با همسایگان آسیای مرکزی بهتر کند، بلکه روابط خود را با افغانستان نیز تقویت کرده است.

در ماه مارچ، تاشکند میزبان یک کنفرانس خاص برای بحث در مورد معمای افغانستان بود. بدگمانی‌هایی نیز در مورد نشست تاشکند به وجود آمد. اما در اعلامیه پایانی این نشست، روند صلح افغانستان را اصطلاح «صلح به رهبری افغان‌ها» دادند. در این نشست نمایندگان گروه طالبان حضور نداشتند؛ اما تاشنکد درب را به‌روی آنها باز مانده بود.

به تاریخ ۷ تا ۱۰ اگست، هیئتی از گروه طالبان به رهبری شیر محمد عباس استانکزی، رئیس دفتر سیاسی طالبان در قطر به ازبکستان سفر کرد.

بر اساس گزارش، این هیئت با عبدالعزیز کامیلوف، وزیر خارجه ازبکستان و عصمت‌الله ایرگاش‌یف، نماینده ویژه ازبکستان در امور افغانستان ملاقات کرده است.

جزئیات اندکی از این دیدار به نشر رسیده است. وزارت خارجه ازبکستان در بیانیه‌ای دو خطی نوشته که دو طرف دیدگاه‌های خود را درباره چشم‌انداز صلح در افغانستان شریک کردند.

گروه طالبان در یک بیاینه‌ای به رادیو مشعل و رادیو آزادی گفته‌ است که این دیدار روی موضوعاتی از جمله خروج نیروهای بین‌المللی از افغانستان و همچنین گسترش پروژه‌های انکشافی ازبکستان در افغانستان بحث شد.

اشرف غنی، رئیس‌جمهور افغانستان در دسمبر سال گذشته به تاشکند سفر کرد. نتیجه دیدار وی با میرزایوف تجدید پروژه‌هایی که منافع دو جانبه دارد، به‌ویژه گسترش خطوط راه‌آهن از مرز افغانستان-ازبکستان و انتقال آن از طریق هرات به ایران و همچنین افزایش تجارت برق بود.

به گزارش طلوع نیوز، ازبکستان و طالبان در بیانیه کوتاه خود گفته است که در مورد برق کابل نیز صحبت کرده‌اند.

اندرو وایلدر، معاون برنامه‌های آسیا در مؤسسه صلح امریکا به آسوشتیدپرس گفته است: «اگر ازبکستان برای برقرار کردن ارتباط با طالبان همراه دولت افغانستان هماهنگ نباشد، تلاش‌های این کشور مفید نخواهد بود».

وی گفت: «گفت‌وگوی مقامات عالی‌رتبه خارجی با گروه طالبان در نبود حکومت افغانستان، خطرات جدی و مشروعیت بیش از حد به طالبان را در پی دارد، در حالی که دستاورد چندانی ندارد».

احسان‌الله طاهری، سخنگوی شورای عالی صلح افغانستان نیز تأیید کرد که هیئت گروه طالبان به تاشکند سفر کرده است.

آقای طاهری روز یکشنبه گفت: «دولت افغانستان هرگونه تلاش را در رابطه با روند صلح افغانستان و به‌ویژه تلاش‌هایی که می‌تواند روند صلح تحت رهبری خود افغان‌ها باشد، استقبال می‌کند».

در همین حال، پشت پرده میزبانی تاشکند از گروه طالبان برای مذاکره، منافع شخصی نهفته است. اول، ازبکستان می‌خواهد پروژه‌های انکشافی خود را بدون ترس از حمله به پیش ببرد. در گذشته، طالبان متعهد شده است که پروژه‌هایی را که به نفع افغانستان می‌باشد، مورد حمله قرار ندهد؛ اما این گفته‌ها در عمل پیاده نشده است.

دوم، نگرانی‌های ازبکستان در مورد تهدید گروه تروریستی داعش است که دو هفته قبل این گروه مسئولیت حمله‌ای را در تاجیکستان به‌عهده گرفت. حضور داعش در افغانستان نسبت گروه طالبان، باعث نگرانی‌های بیشتر برای تاشکند می‌شود.

طالبان همیشه در افغانستان بوده و می‌ماند و روی این کشور تمرکز دارد. از سوی دیگر گروه تروریستی داعش رویکرد جهانی دارد و در حال حاضر این گروه تهدید مستقیم برای ازبکستان به شمار می‌رود.

گروه طالبان خود را آماده نبرد با گروه داعش در افغانستان کرده و حتی برخی از طالبان پیشین پایه‌های خود را برای مبارزه محکم کرده است.

علاقه شخصی گروه طالبان تنها ازبکستان نیست. گروه طالبان می‌تواند از شریک خود اسلام‌آباد برای بر طرف کردن شکاف میان این گروه و دولت افغانستان استفاده کند.

گروه طالبان کانال‌هایی را برای بسیاری از شرکای سنتی خود ایجاد کرده که از پاکستان تا روسیه و چین و اکنون نیز از ازبکستان استفاده می‌کند.

حتی امریکا نیز مذاکرات اولیه را با طالبان دنبال کرده است. اگر چه تمام کشورهای ذکر شده در بالا متعهد به یک روند صلح به رهبری افغان‌ها است؛ اما گروه طالبان در مورد مذاکره با دولت افغانستان در صورتی که نیروهای خارجی در کشور حضور داشته باشند، یک دنده عمل می‌کند.

در کنار مذاکرات، یک شکاف قابل ملاحظه‌ای دیگری نیز وجود دارد که باید بر طرف شود، فاصله میان گفته‌های دفتر سیاسی گروه طالبان در قطر و همچنان گفته‌های فرماندهان آنها در غزنی و آنچه در خاک افغانستان انجام می‌دهد.

ترجمه: احمدضیا علیجانی

برچسب ها

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

بستن