fbpx
اسلایدافغانستاندیدگاهگزارش

سقوط مناطق استراتژیک به دست طالبان و پیامدهای آن

محمد باقر رضایی: با گذشت بیش از دوماه از سقوط منطقه میرزاولنگ ولایت سرپل، ادعا می‌شود که بامداد امروز جمعه ۲۱ میزان، بار دیگر این ساحه استراتژیک در شمال کشور، به تصرف گروه طالبان درآمده است. پس از سقوط منطقه میرزاولنگ، بر اثر «جنایت گسترده‌ای» که گروه طالبان با هم‌دستی داعش در این منطقه انجام دادند، مردم این منطقه دیگر به خانه و کاشانه‌ی‌شان بر نگشته‌اند.

سقوط دوباره میرزاولنگ به‌صورت کامل، تا هنوز به‌گونه رسمی تایید نشده است. حاجی خیر محمد ایماق، یکی از وکلای مردم سرپل در مجلس نمایندگان، به خبرگزاری یاش گفت: «منطقه میرزاولنگ به‌صورت کامل سقوط نکرده است بلکه دو پوسته نیروهای امنیتی در این منطقه به تصرف طالبان درآمده است».

این عضو مجلس نمایندگان می‌گوید که ساکنان میرزاولنگ پس از سقوط و فاجعه در این منطقه، دیگر به محل زندگی‌شان برنگشته و این منطقه اکنون خالی از سکنه است.

آقای ایماق در مورد زمان سقوط دو پوسته نیروهای امنیتی در میرزاولنگ گفت: «این پوسته‌ها، شب گذشته (پنجشنبه‌شب ۲۰ میزان) بر اثر حمله طالبان به منطقه میرزاولنگ به تصرف طالبان درآمده است».

به گفته این نماینده مجلس، هنوز در مورد تلفات و خسارات وارده در پی حمله تازه طالبان در این منطقه، گزارشی وجود ندارد. آقای ایماق در مورد آغاز عملیات نیروهای امنیتی کشور برای جلوگیری از پیشروی طالبان در منطقه میرزاولنگ ولسوالی صیاد سرپل چنین می‌گوید: «تا فعلا نیروهایی که در منطقه هستند، تلاش دارند تا پوسته‌هایی که طالبان به تصرف خود درآورده‌اند را دوباره بازپس‌گیری کنند و مانع پیشروی طالبان در این منطقه شوند. نیروهای تازه‌نفس امنیتی نیز در مرکز ولایت سرپل، آمادگی دارند تا در صورت نیاز، به این منطقه اعزام شوند».

نقطه‌ اتصال مرکز و ولسوالی‌ها

ساحه میرزاولنگ که در فاصله ۲۰ کیلومتری مرکز ولایت سرپل قرار دارد، یکی از نقطه‌های کلیدی و استراتژیک به شمار می‌رود. آقای ایماق می‌گوید که ساحه میرزاولنگ، وصل کننده دو ولسوالی مهم کوهستانات و صیاد به مرکز ولایت سرپل است. به همین خاطر میرزاولنگ از نظر ژئوپلتیک یک منطقه مهم و استراتژیک برای ولایت سرپل است. اگر این منطقه به دست طالبان بیفتد، مرکز ولسوالی صیاد و مرکز ولایت سرپل تحت تهدیدهای شدید امنیتی از سوی طالبان قرار خواهد گرفت و این احتمال وجود دارد که طالبان پس از تصرف این منطقه، به تصرف ولسوالی صیاد و حتی خود مرکز ولایت سرپل، از این منطقه اقدام کند.

آقای ایماق در مورد آینده امنیتی منطقه میرزاولنگ و در کل ولایت سرپل این‌گونه نظر دارند که آینده امنیتی ولایت سرپل، زمانی رو بهبود خواهد شد که در قدم اول، منطقه میرزاولنگ از تهدیدات امنیتی طالبان بیرون شده تا دیگر شاهد سقوط این منطقه استراتژیک از سوی طالبان نباشیم. در قدم دوم باید با یک عملیات نظامی گسترده وهمه جانبه ولسوالی کوهستانات از اداره گروه طالبان بیرون شده و به‌جای آن، نیروهای امنیتی کشور جابه‌جا شوند.

او می‌گوید که اگر این تمهیدات امنیتی در نظر گرفته نشود، ولسوالی صیاد به‌صورت کامل و نیز مرکز ولایت سرپل تحت تهدید جدی سقوط به دست طالبان قرار خواهد گرفت.

سقوط نخست

منطقه استراتژیک میرزاولنگ، برای بار نخست، پس از چند شبانه روز جنگ میان نیروهای خیزش مردمی و گروه طالبان، در سحرگاه روز پنجشنبه ۱۲ اسد، به تصرف گروه طالبان درآمد. طالبان با همکاری داعش با تسلط بر منطقه میرزاولنگ، حدود ۵۰ نفر از ساکنان این منطقه را به رگبار بسته، خانه‌ها را آتش زدند و مواشی‌ها را نیز از بین بردند.

نیروهای امنیتی افغان پس از ۱۰ روز، عملیاتی را برای پاکسازی و بازپسگیری این منطقه به راه‌انداخت و این منطقه را به تصرف خویش درآورد ولی تهدیدها هرگز از بین نرفت.

دفتر معاونت سازمان ملل متحد نیز کشتار غیرنظامیان در این منطقه را تایید و آن را وحشتناک خواند و کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان نیز آن را مصداقی از جنایت بشری خوانده است.

سقوط مناطق استراتژیک و تلاش‌های ناکام دولت

مناطق استراتژیک در زمان جنگ، به دو منطقه دسته بندی می شود؛ منطقه استراتژیک امنیتی ــ نظامی و منطقه استراتژیک اقتصادی. از نظر اصول نظامی، می بایست دو طرف جنگ مناطق استراتژیک همدیگر را هدف قرار دهند تا بتوانند قدرت طرف مقابل را کاهش دهد و در نهایت پیروز میدان جنگ باشد.

در همین ارتباط، عتیق‌الله امرخیل، آگاه روابط نظامی، به خبرگزای یاش گفت: «هراس‌افکنان به دنبال تسلط بر مناطقی هستند که در آن‌جا ذخایر معادن، مانند معادن سنگ‌های قیمتی، طلا و دیگر فلزات گران‌بها وجود داشته باشد و یا این‌که به دنبال تسلط بر شاهراه‌های کشور هستند تا از ترانزیت کالا، از شرکت‌های تجاری، پول و باج مطالبه کنند. به باور آقای امرخیل، گروه‌های شورشی با انجام این استراژی، عایدات خود را افزایش داده و هزینه‌های جنگ خود را تامین می‌کنند.

به باور عتیق‌الله امرخیل، هراس‌افکنان به دنبال تصرف مناطق استراتژیک از نظر سیاسی ــ امنیتی نیز هستند تا از این طریق، بر مراکز ولسوالی‌ها و ولایت‌ها و حتی کلان‌شهرهای کشور فشار نظامی بیاورند و حتی به فکر سقوط دادن این مناطق هستند؛ تا از این راه، بتوانند مورال و روحیه نظامیان خود را در میدان جنگ بالا ببرند.

عوامل سقوط مناطق استراتژیک در افغانستان را می‌توان به سه عامل اساسی تقسیم کرد: عواملی مانند نبود و یا کمبود نیروهای نظامی در این مناطق، عدم اکمالات به موقع و درست نیروهای نظامی در این مناطق و در آخر هم نبود یک مدیریت قوی و دقیق در رأس نیروهای امنیتی کشور.

آقای امرخیل در این رابطه می گوید: «اگر در یک منطقه استراتژیک، نیروهای نظامی به قدر کافی وجود نداشته باشد، هراس‌افکنان با علم این‌که در این منطقه نیروی نظامی کافی در این منطقه وجود ندارد با حملات گروهی و دسته جمعیِ خویش در پی تصرف این مناطق هستند که در بیشتر مواقع، با استفاده از این تاکتیک، به پیروزی رسیده‌اند».

او تأکید می‌کند که عدم اکمالات به موقع و درست نیروهای امنیتی، یکی از چالش‌های مهم فراروی نیروهای نظامی کشور در اکثر مناطق کشور می‌باشد. گروه طالبان هم با دانستن این خلاء در نهادهای امنیتی افغان، با حملات متعدد و پر دامنه‌ی‌شان بر مناطق استراتژیک، به دنبال تحت فشار قرار دادن نیروهای نظامی در این مناطق هستند. این فشار را تا زمانی ادامه می‌دهند که تجهیزات نظامی و آذوقه نظامیان افغان در این مناطق به پایان برسد و به‌جز راه ترک این مناطق، برای‌شان، راه دیگری باقی نماند.

آقای امرخیل می‌افزاید: «در بخش نظامی، اداره و مدیریت جنگ، یکی از اصول اساسی در میدان نبرد است. اما متاسفانه از بدو تأسیس حکومت پساطالبان، این نقص بسیار کلان در بدنه نیروهای امنیتی کشور باقی مانده است. اگر امروز هم شاهد این هستیم که جنگ در افغانستان در حال گسترش است، به‌خاطر عدم وجود یک اداره و مدیریت قوی و جدی در رأس نهادهای امنیتی کشور است».

او می‌گوید که با تشکیل حکومت وحدت ملی، شاهد شکل گرفتن یک شرکت سهامی بودیم که میان دو تیم برنده در انتخابات به‌صورت مساویانه تقسیم شده بود. نهادهای امنیتی هم از این قاعده مستثنی نبوده و پُست‌های نظامی میان دو گروه تقسیم شده است. به باور آقای امرخیل، نهادهای امنیتی کشور وارد بازی‌های کلان سیاسی شدند که تداوم این وضعیت منجر به این شد تا نهادهای امنیتی، کارایی خود را از دست بدهند و ما شاهد شعله‌ور شدن هر روز جنگ در کشور باشیم.

امرخیل افزود: «تقسیم شدن نهادهای امنیتی میان دو تیم و نبود معیارهای لازم هم‌چون شایسته‌سالاری، تجربه، مسلکی بودن و ده‌ها معیار اساسی دیگر در گزینش افراد در پست‌های نظامی، باعث شد تا نهادهای امنیتی کشور فاقد یک استراتژی کلان برای مقابله با هراس‌افکنان در میدان نبرد شوند. از همین رو، مناطق استراتژیک کشور، پی در پی در حال سقوط هستند و یا این‌که هر روز، میان نیروهای امنیتی کشور و هراس‌افکنان، دست به دست می‌شوند».

پیامدهای سقوط مناطق استراتژیک

سقوط مناطق استراتژیک پیامدهای ناگوار بسیاری دارد. اما می‌توان سه پیامد اصلی را نام برد. نخست، بی‌باور شدن مردم به قدرت حکومت مرکزی، دوم، تخریب زیرساخت‌های ملی از سوی طالبان و سوم هم بالا رفتن روحیه هراس‌افکنان در میدان جنگ.

آقای امرخیل در این مورد گفت: «وقتی که مناطقی توسط هراس‌افکنان تصرف می‌شود، ابتدا به آزار و اذیت مردم محل می‌پردازد و در گام دوم، دست به تخریب زیرساخت‌های اقتصادی، نظامی می‌زنند و در نهایت هم باعث بالا رفتن روحیه هراس افکنان در میدان جنگ در برابر نیروهای امنیتی کشور می‌شود».

این آگاه نظامی می‌افزاید، از یاد نبریم که این همه، یک پیامد خطرناک و بسیار هولناک دیگری هم با خود دارد که همانا بی‌باور شدن مردم به حکومت افغانستان است. اگر مردم افغانستان از حکومت فعلی روی برگردانند، مشروعیت این حکومت با سوال و چالش روبه‌رو خواهد شد. در وضعیت فعلی که نیمی از کشور در آتش جنگ می ‌سوزد، این پیامد، بسیار خطرناک برای حکومت افغانستان خواهد بود.

برچسپ

خبر های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

بستن