fbpx
اسلایدافغانستانبرگزیدهدیدگاهسیاستگزارش

مذاکرات مستقیم طالبان و امریکا؛ مالکیت افغانستان بر روند صلح چقدر است؟

خبرگزاری یاش: در حالی که رسانه‌ها از انجام اولین مذاکرات مستقیم میان نمایندگان طالبان و آمریکا هفته گذشته در قطر خبر داده‌اند، اما شورای عالی صلح افغانستان از این موضوع ابراز بی‌خبری می‌کند.

رسانه‌ها به نقل از معتصم آغا جان، وزیر پیشین مالیه طالبان گزارش کرده‌اند که این گفت‌وگوها در جریان هفه گذشته در دوحه پایتخت قطر انجام شده و الیس ویلز، معاون دستیار وزیر خارجه امریکا در امور آسیای جنوبی و مرکزی، ریاست هیأت گفت‌وگو کننده‌ امریکا را به عهده داشته است. وی گفته که در این گفت‌وگوها روی زمینه‌‌سازی و ادامه‌ دیدارها با امریکایی‌ها در آینده بحث شده است.

پیشتر روزنامه وال ستریت ژورنال نیز گزارش داده است که هیأت امریکایی به ریاست خانم ویلز با «اعضای کمیسیون سیاسی طالبان» در شهر دوحه قطر دیدار کرده و پیرامون «اساسات مذاکرات احتمالی صلح افغانستان» صحبت کرده است.

وحید مژده تحلیل‌گر سیاسی و دیپلومات در دوران حکومت طالبان نیز تأیید می‌کند که این مذاکرات به صورت مقدماتی و به هدف زمینه‌سازی برای گفت‌وگوهای رسمی احتمالی و چگونگی آجندای آن انجام شده است. آقای مژده می‌گوید که در این مذاکرات از جانب طالبان احتمالا عباس استانکزی و عبدالسلام حنفی و از جانب آمریکا، الیس ویلز معاون دستیار وزیر خارجه آن کشور در امور آسیای جنوبی و مرکزی، در رأس هیات‌های دو طرف حضور داشته اند.

سید احسان طاهری، سخنگوی شورای عالی صلح.

شورای عالی صلح افغانستان اما از انجام این مذاکرات به صورت رسمی و مستقیم اظهار بی‌خبری می‌کند. سید احسان طاهری سخنگوی شورای عالی صلح در صحبت به خبرگزاری یاش می‌گوید: «چنین چیزی تاکنون رسمی و مستقیم جریان ندارد؛ ما مثل شما از طریق رسانه‌ها اطلاع یافتیم».

نقش و مالکیت افغانستان

مقام‌های حکومت افغانستان و در رأس اشرف غنی رئیس جمهوری تاکنون همواره بر رهبری و مالکیت افغان‌ها در پروسه صلح تأکیده کرده است. آقای غنی از میان به گفته خودش حدود ۲۰ گروه تروریستی و مخالف دولت، مذاکره با «طالبان افغان» را در اولویت قرار داده و از طریق گفت‌وگوهای بین‌الافغانی به نتایج آن دلخوش کرده است.

اما مذاکرات اخیر (آنگونه که رسانه‌ها گزارش کرده اند) میان نمایندگان طالبان و مقام‌های آمریکایی در قطر، تا حدودی می‌تواند ادعای حکومت افغانستان مبنی بر مالکیت و رهبری بر پروسه صلح را با سئوال روبرو کند. انجام مذاکرات اخیر در قطر بدون حضور هیچ نماینده‌ای از جانب افغانستان و انکار طالبان از آغاز گفت‌وگوهای صلح با دولت افغانستان تاکنون، نشان از درستی چنین داوری دارد.

آقای مژده نیز معتقد است با آن‌که اشرف غنی برای اهداف سیاسی آینده خود، در تلاش پیروزی این پروسه است، اما می‌گوید که دولت افغانستان به دلیل عدم استقلالیت لازم سیاسی و نیز حرف‌شنوی از امریکا، عملا بر پروسه صلح کنترولی ندارد.

وحید مژده، تحلیل‌گر سیاسی و دیپلومات سابق طالبان.

اما شورای عالی صلح همچنان بر اصل «مالیکت و رهبری افغانستان بر پروسه صلح» ولو در حد شعار تأکید دارد و نقش و مداخله امریکا فعلا در این پروسه را به معنای «همکاری» و «تسریع کننده» تعبیر می‌کند.

خوشبینی‌ها و چالش‌ها

پروسه صلح افغانستان مانند مسئله جنگ و ناامنی در این کشور، ریشه‌ها، عوامل و ابعاد گسترده و پیچیده دارد. با این حال شورای عالی صلح به آغاز مذاکرات مستقیم صلح میان حکومت و طالبان در سال روان خوشبین است. احسان طاهری سخنگوی این شورا می‌گوید که در ماه‌های آینده تحولات مهمی در پروسه صلح رونما و اولین مذاکرات مستقیم میان حکومت و طالبان در جریان امسال آغاز خواهد شد.

رئیس جمهور نیز ظرف ماه‌های اخیر به‌خصوص، با ابراز خوشبینی از اجماع ملی، بین‌المللی و منطقه‌ای در مورد صلح افغانستان، وعده آغاز مذاکرات با طالبان داده است.

خوشبینی که با توجه به چند دستگی گروه طالبان، بازیگران متعدد جنگ و صلح افغانستان و مهم‌تر از همه انکار این گروه از پذیرش گفت‌وگوهای صلح با دولت افغانستان، کمی ساده انگارانه به نظر می‌رسد.

وحید مژده با اشاره به دشواری‌ها و راه دراز صلح افغانستان، نبود اجماع ملی و دیدگاه‌های ضد طالبانی در میان عده‌ای از شهروندان و مهمتر از همه خواست‎های و پیش‌شرط‌های طالبان از جمله خروج کامل نیروهای خارجی، لغو قرارداد امنیتی با آمریکا و تطبیق شریعت در افغانستان که بارها روی آن تأکید کرده اند، را از چالش‎های مهم برای موفقیت پروسه صلح در کشور می‌خواند.

در کنار مسائل یاد شده، بازیگران متعدد منطقه‌ای و ذیدخل در جنگ افغانستان و نیز ناتوانی حکومت افغانستان برای متقاعد کردن آن‎ها به همکاری در این پروسه، چالش دیگری است که از خوشبینی‌ها به موفقیت این پروسه، دست کم در شرایط فعلی می‌کاهد.

غلام حسین الهام

برچسب ها

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

بستن