fbpx
اسلایدافغانستاندیدگاهگزارش

رونمایی کتاب نگاره‌هایی بر دیوار زندگی؛ نامه‌نگاری درحال نابودی است

خبرگزاری یاش: هم‌زمان با رونمایی کتاب «نگاره‌هایی بردیوار زندگی» شماری از فرهنگیان می‌گویند که به رغم پیشینه‌ تاریخی نامه‌نویسی در حوزه زبان فارسی، اکنون این گونه‌ خاصی از نوشتار در حال از بین رفتن است.

کتاب«نگاره‌هایی بردیوار زندگی» روز پنج شنبه(۷ سرطان) رونمایی شد. در محفل رونمایی این کتاب که در دانشگاه ابن‌سینا برگزار شده بود علی امیری نویسنده و استاد دانشگاه، عزیز رویش نویسنده، غفورلیوال مشاور فرهنگی رئیس جمهور و حسین فخری گرد آورنده کتاب، سخنرانی کردند.

کتاب«نگاره‌هایی بر دیوار زندگی» سومین اثر از مجموعه خاطره و تاریخ است که از سوی موسسه شفاهی افغانستان به نشر می‌رسد. این کتاب  دارای ۵۱۰ صفحه و حاوی ۱۷۶ نامه است، که جمعی از فرهنگیان کشور به حسین فخری در مدت ده سال فرستاده‌اند.

عزیز رویش در مراسم رونمایی کتاب گفت: «آقای فخری، با تنظیم و نشر این نامه‌ها، صفحه‌ قشنگی را از ذهن و فکر یک نسل، با دغدغه‌ها و حسرت‌ها و آرزوهایی که داشته اند، تصویر می‌کند. دورانی که این نامه‌ها نوشته می‌شوند، دورانی است که نویسنده، پس از یک دوره تجربه‌ی حکومت‌داری با آرمان‌های ایدئولوژیک، ثمره و محصول کار گروهی خود را روی دست و دامن ملا عمر و طالبان و یا ریخت و پاش‌هایی از مجاهدین می‌بیند».

علی امیری نویسنده و استاد دانشگاه

علی‌امیری در نشست رونمایی این کتاب از نابودی ژانر نامه‎نگاری ابراز نگرانی کرده و گفت که تجربه شخصی‌اش نشان می‌دهد که وارد زندگی و جهان جدید شده‌ایم که در آن قالب خاص و مهم نوشتار که برای بیان حقیقت  و تبارز شخصیت نویسنده کمک می‌کرد، در حالی نابودی است. 

آقای امیری که تاکنون، دفترهای «خرد آواره»،«خواب خرد» و«اسلام» و ده‌ها مقاله را نوشته است به گفته خودش خط نویس و نامه‌نویس بوده، اما ۱۵ سال می‌شود که نامه ننوشته است.

آقای امیری نابودی قالب نامه‏‌نگاری را آسیب فرهنگی جدی دانسته و می‌گوید که نامه امکان زیادی را دراختیار نامه‌نگار می‌گذارد تا خود را بیان کند و آخرین حرف خود را به مخاطب بگوید؛ امکانی که در هیچ ژانر ادبی دیگر به جز نامه‌نگاری نیست.

به گفته امیری، نامه، مرز میان گفتار شفاهی و کتاب‎های رسمی است. قالب خاصی از  بیان است که مخاطبش خاص و نویسنده خود را برای آن مخاطب می‌نویسد و از این رو برای بیان حقیقت و بروز شخصیت نگارنده، ژانر ویژه است.

هرچند او برای باز تولید نامه‎نگاری در «عصر زوال فرهنگی» امیدوار نیست، اما تأکید می‌کند که برای باز تولید ژانر نامه‌نگاری در عصر کنونی تربیت نامه نویسان مهم است، و باید در مکاتب نامه‎نگاری تدریس شود.

غفور لیوال در این محفل گفت که اهمیت کتاب نگاره‌‏هایی بر دیوار زندگی در این است که مخاطب را برای زنده کردن ژانر نامه‎نگاری به فکر وا می‌دارد. از دید او، راه حل احیای نامه‌نگاری، پرداختن به جنبه‌های فنی و ظرافت‌های ادبی متونی است که از طریق وسایل الکترونیک پخش و نشر می‌شود.

در کنار کتاب«نگاره‌هایی بر دیوار زندگی»، کتاب‌های «یاد باد آن روزگاران» و «آن روزها رفتند» نیز محصول نامه‎نگاری‌های حسین فخری با گروهی از فرهنگیان است. اما او می‌گوید که با این همه سابقه نامه‌نویسی، نامه‌های کتاب نگاره‌های بر دیوار زندگی آخرین نامه نگاری های اوست و مدت زیادی است که نامه ننوشته است.

در همین حال، جواد سلطانی نویسنده و استاد دانشگاه، می‌گوید که هر زمانه ابزار ارتباطی منحصر به فرد خود را دارد و تغییر ابزارها امر طبیعی است. به گفته او جهان و انسان در حال تغییر است، تغییر ابزارهای ارتباطی جای نگرانی ندارد، بخشی از واقعیت زندگی انسانی است.

نامه‌نگاری در حوزه زبان فارسی، امر شایع، معمول و دارای پیشینه است. نامه‌های از عین‌القضات همدانی، غزالی، مولانا جلالدین بلخی، سنایی غزنویی، نامه‌های ابن‌سینا و ابوریحان البیرونی در تاریخ معروف و به شکل کتاب موجود است.

با این همه نمی‌شود نادیده گرفت که هر زمانه ابزار و وسایل ارتباطی خود را تولید می‌کند. نامه، ابزار ارتباطی و یادگاری دوران خاص از زندگی است. در دنیای جدید و فشرده شده شبیه یک دهکده کوچک که در آن امواج خبر رسانی می‌کند، استفاده از نامه نادر است.

در نتیجه می‌توان گفت که در روزگار کنونی نامه‌ به عنوان گونه‌ای از بیان، و هم به عنوان ابزار ارتباطی دوران خاصی از تاریخ، اکنون کم‌کم به فراموشی سپرده شده است.

علی‌شاه حقمل

برچسب ها

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

بستن